Nieuws - 23 juni 2025

Bepaalde medicijnen kunnen leiden tot een verborgen vitamine B1-tekort

Nieuw onderzoek laat zien dat sommige medicijnen kunnen zorgen voor een tekort aan vitamine B1, ook wel thiamine genoemd. Wat opvallend is: in het bloed lijkt alles normaal, maar in de cellen komt de vitamine niet goed aan. Dit noemen onderzoekers een ‘functioneel tekort’. Zo’n tekort kan klachten geven zoals vermoeidheid, concentratieproblemen, spierzwakte of tintelingen. In ernstige gevallen kan het leiden tot schade aan het zenuwstelsel.

Opname van vitamine B1 in de cel

Vitamine B1 is nodig voor de energievoorziening van cellen in je lichaam. Omdat het lichaam deze vitamine niet zelf kan aanmaken, moet het via de voeding worden opgenomen. Er zijn speciale eiwitten die ervoor zorgen dat vitamine B1 vanuit het bloed in de cellen terechtkomt. Deze eiwitten heten transporteiwitten. Ze zitten in de wand van de cel en helpen stoffen, zoals vitamines, van buiten naar binnen te brengen. Eén van deze eiwitten, SLC19A3, kan minder goed werken als iemand bepaalde medicijnen gebruikt.

Medicijngebruik kan opname van vitamine B1 verstoren

Onderzoekers hebben ontdekt dat zeven veelgebruikte medicijnen de werking van het transporteiwit SLC19A3 remmen. Het gaat om middelen waarvan niet eerder bekend was dat ze tot een vitamine B1-tekort kunnen leiden, namelijk: de antidepressiva sertraline en amitriptyline, het antimalariamiddel hydroxychloroquine en drie medicijnen tegen kanker (imatinib, gefitinib en dasatinib). Door de remming van het transporteiwit bereikt vitamine B1 de cellen niet goed, wat kan leiden tot klachten.

De onderzoekers waarschuwen dat er mogelijk nog veel meer medicijnen de werking van het transporteiwit SLC19A3 remmen. Daarom is er meer onderzoek nodig naar de invloed van medicijnen op de opname en werking van vitamine B1. Ook is het belangrijk dat mensen genoeg vitamine B1 binnenkrijgen, vooral als ze bepaalde medicijnen gebruiken.

Gebruik je een of meer van de genoemde medicijnen en heb je klachten die kunnen wijzen op een vitamine B1-tekort? Bespreek dit dan met je arts.


Bron:

Gabriel, F., Spriestersbach, L., Fuhrmann, A., Jungnickel, K. E., Mostafavi, S., Pardon, E., … & Löw, C. (2024). Structural basis of thiamine transport and drug recognition by SLC19A3. Nature Communications15(1), 8542.